Тихана Лазовиќ и Бранислав Трифуновиќ: За врсничкото насилство мора да зборуваме, а не да го премолчуваме

По успешната претстава „Беше еднаш на Бриони“, во која настапуваат заедно, а чиј продуцент е Бранислав Трифуновиќ, тој и Тихана Лазовиќ повторно соработуваат, овојпат во филмот „3 недели подоцна“. Следната изведба на претставата е закажана за 16 ноември во „Театар на Брду“. Филмот е инспириран од вистински настан — самоубиството на момче кое трпело врсничко насилство. Длабоко погоден од приказната, Трифуновиќ, покрај главната машка улога, ја презел и продуцентската одговорност. Главната женска улога ја толкува Лазовиќ.

Филмот е повод за разговор за тема што излегува од рамките на киното и ги засега сите. Тоа е остварување што треба да го погледне секој, особено родителите со деца во тинејџерска возраст, бидејќи разговорот, разбирањето и навременото препознавање на проблемите често се првиот чекор кон спречување трагедија.

Разговорот со Тихана и Бранислав ги опфаќа и нивниот заеднички живот и професионалните патишта, разликите што им помагаат да се развиваат, уметноста и сето она што ги движи и ги преокупира како луѓе и уметници — пред камерите, но и надвор од нив.

Што ве привлече кон темата на „3 недели подоцна“ и зошто е важно оваа приказна да се раскаже токму сега?

Тихана: За жал, не сум сигурна дека постои време во кое ваква приказна не е актуелна. Ми се чини дека живееме во парадокс. Никогаш не сме имале толку информации за светот околу нас, ниту толкав пристап до туѓите искуства и страдања, а истовремено како да сме станале нечувствителни на нив. Секојдневно гледаме насилство, а потоа само продолжуваме да лизгаме по екранот. Она што ме привлече кон овој филм е, всушност, и причината поради која ја сакам оваа работа — можноста да ги раскажеме приказните на луѓето чиј глас ретко се слуша, чии искуства и судбини остануваат невидливи за системот што треба да ги заштити.

Бранислав: Се плашам дека овој филм можеби и доцни, со оглед на епидемијата на насилство со која се соочуваме секојдневно, а за која не можеме или едноставно не сакаме да слушаме. Со оваа тема мора да се занимава секој што размислува за иднината на земјата во која живее!

Дали продуцентската улога ја менува динамиката на вашата заедничка работа на филмот?

Тихана: Иако долго сум во оваа професија, како непоправлива перфекционистка, понекогаш до степен што е погубен и за мене и за луѓето околу мене, морам да се потсетувам колку е тешко да се сними филм, а камоли добар филм. Ние, актерите, обземени од сопствените процеси, забораваме колку пот, труд, трпение и речиси ирационална верба се потребни за еден филм воопшто да се реализира. Затоа им се восхитувам на продуцентите, Бане и Снежана, на нивната истрајност и огромната љубов кон проектот. Без нивниот ентузијазам, филмот немаше да постои.

За жал, во нашите кинематографии финансиските средства често не соодветствуваат со амбициите на авторите. Филмовите се создаваат благодарение на љубовта, тврдоглавата упорност, компромисите и личните откажувања на луѓето што работат на нив. А кога станува збор за актерската соработка со Бане, за мене таа секогаш е задоволство. Тој е исклучително чувствителен, интуитивен и посветен актер.

Бранислав: Не ја менува динамиката, бидејќи нашата работа е, пред сè, актерска. Знаеме да си ја работиме работата, а и добро се разбираме. Тихана веројатно беше повнимателна кон мене затоа што знае колку сила вложив во овој филм.

Никогаш не сме имале толку информации за светот околу нас, ниту толкав пристап до туѓите искуства и страдања, а истовремено како да сме станале нечувствителни на нив.

Тихана Лазовиќ

Што ви беше најважно кога се соочивте со оваа приказна?

Тихана: Мислам дека нема ништо пострашно од помислата на дете што си го одзема животот поради насилството на кое било изложено од своите врсници. Тоа сознание толку ме потресе што почувствував потреба аналитички да ѝ пристапам на темата. Застрашувачки е што насилството речиси секогаш се одвива по ист образец, како да постои сценарио во кое секој има своја улога: насилник, жртва и набљудувач.

Често се сосредоточуваме на првите две улоги, а ја забораваме улогата на набљудувачот: децата што гледаат и молчат од страв и самите да не станат жртви; возрасните што не ги препознаваат или одбиваат да ги препознаат размерите на насилството, сведувајќи го на минливи детски караници и тинејџерски хормони; наставниците кои, дури и кога имаат најдобра намера да реагираат, често се оставени сами на себе, без поддршка од системот што очекува од нив да го препознаат и спречат насилството, но не им обезбедува услови за да успеат во тоа.

Бранислав: Филмот е инспириран од самоубиството на Алекса Јанковиќ. Откако дознав за тоа, длабоко потресен од приказната што храбро ја раскажаа неговите родители, темата почна целосно да ме преокупира. По речиси десет години откако почнавме да работиме на филмот, за мене беа важни само две нешта: да не се срамам да им го покажам на неговите родители и да се обидам да поттикнам разговор за насилството.

Извор: Lepota i Zdravlje