Бесот и нервозата се нормални емоции, но проблемот почнува кога стануваат интензивни, чести и неконтролирани.
Сè што се случува околу нас, бесот и нервозата често се чини дека се единствениот начин да се справиме со непријатни ситуации и да управуваме со негативните емоции во секојдневниот живот. Меѓутоа, ако ги разберете можните причини за вашиот бес и фрустрација, може да биде полесно ефикасно да управувате со нив.
ШТО Е БЕС И КАКО ВЛИЈАЕ НА НАС?
Лутината генерално се карактеризира со вознемиреност, фрустрација или бес како одговор на перцепирана закана или неправда. Физички промени, како забрзано срцебиење, потење и “стегнати” мускули, можат да го придружуваат ова чувство. Иако здрава емоција, може да стане проблематична кога ќе ги наруши односите, работата или секојдневните активности.
ШТО ГО ПРИЧИНУВА БЕСОТ?
Лутината може да произлезе од внатрешни и надворешни фактори. Така, зад лутото однесување може да стојат:
- Стрес и умор
- Неисполнети очекувања
- Разочарувања
- Чувство на загрозеност
- Неправда или недостиг на валидност
- Траума во детството или возрасниот период
- Употреба на супстанци
- Состојби на менталното здравје
Иако наведовме неколку можни причини за лутината, сакаме да одвоиме момент и да ги истражиме петте најчести во продолжение.
СТРЕС И УМОР
Стресни настани како работниот притисок, финансиските проблеми или проблемите во врската можат да предизвикаат чувство на лутината и фрустрација. Освен тоа, недостигот на сон или физичката исцрпеност можат да ве направат раздразливи и повеќе склони на лутината.
НЕИСПОЛНЕТИ ОЧЕКУВАЊА И РАЗОЧАРУВАЊА
Нереалните очекувања и последователните разочарувања можат да доведат до бес ако работите не одат според планот. На пример, можете да се чувствувате лути кога некој нема да го одржи ветувањето или кога нема да ги добиете резултатите што ги очекувавте.
ЧУВСТВУВАТЕ ЗАГРОЗЕНОСТ ИЛИ ДОЖИВУВАТЕ НЕПРАВДА
Чувството на загрозеност или доживувањето на неправда може да предизвика бес или чувство на бес кое се јавува како одбранбен механизам. На пример, можете да се лутите кога некој не се согласува со вас и кога се соочувате со дискриминација или предрасуди.
ТРАУМА ОД ДЕТСТВОТО И ПРОШЛИ ИСКУСТВА
Искуствата од детството и трауматичните настани можат да влијаат на нашите емоции и однесување во возрасниот период. На пример, можеби сте научиле да го изразите бесот како одговор на злоупотреба, занемарување или напуштање.
УПОТРЕБА НА СУПСТАНЦИ И ПРОБЛЕМИ СО МЕНТАЛНОТО ЗДРАВЈЕ
Употребата на супстанци и состојби на менталното здравје како што се депресија, анксиозни нарушувања или нарушувања на личноста можат кај некои да предизвикаат бес и импулсивност. На пример, бесот и нервозата можат да станат поинтензивни под влијание на некои лекови или алкохол.
КАКО БЕСОТ ВЛИЈАЕ НА ВАШИОТ ЖИВОТ?
Постојаното чувство на бес може негативно да влијае на вашиот секојдневен живот. Еве ги некои работи кои можат да се случат како резултат на хроничниот бес:
ФИЗИЧКИ ЕФЕКТИ НА БЕСОТ
Хроничниот бес е поврзан со зголеменото срцебиење, крвниот притисок и производството на хормони на стресот, што може да доведе до долгорочни здравствени проблеми како што се срцеви заболувања и мозочен удар. Освен тоа, хроничниот бес може да го ослаби имунолошкиот систем и да го зголеми ризикот од физички болести.
ПСИХОЛОШКИ ЕФЕКТИ НА БЕСОТ
Кога бесот не се контролира правилно, може да доведе до чувство на фрустрација, раздразливост и анксиозност. Во екстремни случаи, бесот може да ескалира во депресија или анксиозни нарушувања, потенцијално влијаејќи на општото благосостојба на личноста.
ЕФЕКТИ НА ОДНОСИТЕ
Лутината може да ги наруши било каков вид на однос, што може да доведе до конфликти и недоразбирања со пријатели, семејство и колеги. Кога лутината не е изразена на здрав начин, тоа исто така може да доведе до чувство на огорченост и недоверба.
ЕФЕКТИ НА РАБОТНОТО МЕСТО
Изливите на лутината на работа можат да и наштетат на вашата репутација и на односите со работната средина. Тие исто така можат да го зголемат нивото на стрес, да ја намалат продуктивноста и негативно да влијаат на вашиот работен учинок.
Во сите горенаведени ситуации, барањето професионална помош може да биде корисна и ефикасна стратегија за поддршка која ги задоволува потребите и на личноста која го доживува бесот, и на оние околу неа.