Истите терени, истите правила, истите соништа за големи победи. Сепак, кога доаѓа време за исплата, мажите и жените во светот на фудбалот како да не играат истиот спорт.
Фудбалот веќе години наназад се претставува како универзален јазик кој ги брише разликите, спојува луѓе и го наградува талентот, трудот и истрајноста. Звучи одлично на хартија. Меѓутоа, зад рефлекторите, полните трибини и гламурозните преноси се крие приказна која нема многу врска со фер-плејот.
Зашто професионалниот фудбал не е само спектакуларниот гол во 90-тата минута. Тоа се исцрпувачки тренинзи, откажувања, патувања, повреди, притисок и секојдневна борба за врвна форма. А токму кога ќе се погледнат бројките, станува јасно колку се правилата на играта различни за мажи и жени.
Според податоците на ФИФА, просечниот годишен приход на професионалната фудбалерка на глобално ниво изнесува само околу 10.900 долари. Да, годишниот. Не месечниот.
За работа која подразбира речиси секојдневни тренинзи, натпревари, патувања и постојан ризик од повреди, многу спортистки заработуваат само толку за да ги покријат основните животни трошоци. Во пониските лиги ситуацијата е уште сурова, па годишните приходи честопати се движат меѓу 2.800 и 4.300 долари. Во тој момент се наметнува логично прашање: дали зборуваме за професионален спорт или за професија која сѐ уште чека заслужено признание?
Вистината е дека женскиот фудбал во последните години доживува импресивен напредок. Стадионите се сѐ пополни, телевизиските преноси ги следи сѐ поголем број гледачи, а интересот на спонзорите расте од сезона во сезона. Во најсилните европски лиги платите на најдобрите играчи значително пораснаа.
Така, во англиската Women’s Super League, приходите можат да се движат од 30.000 до дури 250.000 фунти годишно. Сличен тренд е видлив и во Франција, Германија и Шпанија, каде што женскиот фудбал станува сѐ посериозен бизнис.
Но, постои една мала „ситница“ која статистиките честопати забораваат да ја нагласат. Тие приходи се однесуваат за мал број елитни фудбалерки. За огромното мнозинство, реалноста изгледа многу поинаку. Многу фудбалерки сѐ уште работат дополнителни работи, немаат долгорочни договори, соодветно осигурување или финансиска безбедност.
Разликата станува уште позабележлива кога ќе се погледнат наградните фондови на најголемите натпреварувања. Европското првенство за жени располага со околу 41 милион евра награди, додека машкиот турнир ги надминува 300 милиони евра. Ист спорт. Исто натпреварување. Многукратно различна вредност.
Еден од најпознатите примери во борбата за еднаквост доаѓа од Соединетите Американски Држави. Женската фудбалска репрезентација на САД со години доминира на светската сцена, освојува трофеи и полни стадиони. Сепак, дури и тие мораа да ја бараат правдата на суд за да се изборат за еднаква заработка во однос на машката репрезентација.
Бројките беа немилосрдни. На Светското првенство за жени во 2019 година, вкупниот награден фонд изнесуваше 30 милиони долари. Година порано, на машкиот Мундијал, тој износ достигна дури 400 милиони долари.
Тешко е да се објасни ваква разлика исклучиво со пазарот, гледаноста или спортските резултати. Сѐ повеќе стручњаци сметаат дека станува збор за многу подлабок проблем кој се однесува на перцепцијата на женскиот спорт и начинот на кој се вреднува трудот на спортистките.
Женскиот фудбал денес расте побрзо од било кога. Разбива предрасуди, освојува нова публика и покажува дека квалитетот одамна не е тема за расправа. Сепак, додека год истата работа, истата дисциплина и истата посветеност се вреднуваат со различни цифри, прашањето за еднаквост ќе остане една од најважните натпревари која овој спорт допрва треба да ја добие.
Зашто на крајот на денот, топката е иста. Головите вредат исто. Само чековите уште се целосно различна приказна.
Учество во игри на среќа е дозволено за лица со 18+ години. Играј одговорно!